Definities

Volkscultuur gaat over de tradities en rituelen waarmee mensen zich in het dagelijks leven identificeren. Het zijn de gewoonten en gebruiken die mensen van huis uit hebben meegekregen en zich op hun beurt weer eigen hebben gemaakt.

Volkscultuur speelt – bewust of onbewust – altijd een belangrijke rol in het dagelijks leven van mensen, je zou het de levensstijl van een samenleving kunnen noemen. Al onze gedragingen, tradities en rituelen hebben te maken met de cultuur waarin wij zijn opgevoed. Belangrijk is het sociale aspect: het gaat om cultuur die je met anderen deelt en die je tot onderdeel maakt van een groep of samenleving. Volkscultuur is de cultuur die je van huis uit meekrijgt. Het zijn je roots.

Volkscultuur is niet iets van vroeger, maar van nu. Mensen passen deze steeds weer aan, aan eigen wensen en behoeften, die op hun beurt weer te maken hebben met veranderende sociale omstandigheden.

Onder immaterieel erfgoed verstaan wij de tradities en rituelen die wij belangrijk vinden en niet verloren willen laten gaan. Daarom doen wij ons best om deze tradities te behouden.

Immaterieel erfgoed is levend erfgoed. Je kunt immaterieel erfgoed niet conserveren en restaureren, zoals monumenten, archiefstukken en museumvoorwerpen. Tradities en rituelen moeten een hedendaagse betekenis hebben, anders worden ze niet meer gebruikt en verdwijnen ze. Daarom is het belangrijk dat immaterieel erfgoed meegaat met zijn tijd.

Immaterieel erfgoed is de schakel tussen heden, verleden en toekomst. Het is cultuur van nu, maar geeft ook een gevoel van verbondenheid met vorige generaties en is tegelijkertijd ook toekomstgericht omdat mensen het willen doorgeven aan volgende generaties.

Lang was er geen aandacht voor immaterieel erfgoed. Maar sinds UNESCO een conventie over het beschermen van immaterieel erfgoed aannam, is men zich bewust geworden van het belang ervan.

Volkscultuur en immaterieel erfgoed hebben alles te maken met tradities en rituelen.

Het woord traditie komt van het Latijnse woord traditio, dat overhandigen betekent. Het is het doorgeven van cultuur van de ene generatie aan de volgende generatie.

Tradities hebben niet alleen betrekking op vroeger. Het zijn gebruiken van vandaag, maar met een wortel in het verleden. Tradities behoren tot de culturele bagage die mensen van huis uit hebben meegekregen. Maar deze tradities worden niet onveranderd overgenomen. Mensen passen op hun beurt die tradities aan, zodat ze geschikt zijn voor hun eigen, hedendaagse leven.

Rituelen zijn ook tradities, maar hebben een plechtig karakter, zoals bidden voor het eten, elkaar de hand schudden en ringen wisselen bij een huwelijk.